Rozwój dziecka to wzajemne powiązanie i przeplatające się między sobą sfery rozwoju fizycznego, emocjonalnego, społecznego oraz poznawczego.
Rozwój fizyczny
„Rozwój fizyczny” jest pojęciem szerokim, obejmującym procesy biologiczne, biochemiczne i biofizyczne zachodzące w organizmie, mające na celu dojrzewanie organizmu. Na rozwój fizyczny dziecka mają wpływ czynniki biologiczne i środowiskowe. Czynnikiem biologicznym są pewne predyspozycje, które dzieci odziedziczają po swoich rodzicach tak jak np.: wzrost, waga czy choroby genetyczne. Natomiast czynnikiem środowiskowym jest otaczająca opieka, która zaspokaja potrzeby fizyczne i psychiczne dziecka. Złe warunki środowiskowe, nieodpowiednie żywienie, źle pielęgnowane, wychowujące się w złej atmosferze rodzinnej- dziecko rozwija się wolniej.
W wieku przedszkolnym u dzieci wzrasta aktywność ruchowa, rozwija się tak zwana duża i mała motoryka. W dużej motoryce, dzieci biegają, skaczą, pokonują różnego rodzaju przeszkody, ćwiczą również utrzymanie ciała w równowadze statycznej czy dynamicznej. W małej motoryce, dzieci doskonalą się w ruchach narzędziowych, wykonują wiele czynności samoobsługowych takich jak: jedzenie łyżeczką i widelcem, ubieranie się czy mycie rączek. Uwielbiają również zabawy manipulacyjno-konstrukcyjne takie jak: odkręcanie śrubek, łączenie klocków czy wycinanie oraz czynności grafomotoryczne, czyli rysowanie, malowanie, które przygotowują do pisania. Czynności grafomotoryczne wymagają odpowiedniego napięcia mięśniowego, precyzji i płynności ruchów, a także właściwej liczby doświadczeń. Rozwój ruchów rąk w dużej mierze zależy od doświadczeń dziecka – od tego, na ile osoby dorosłe zachęcają dziecko do samodzielności czy też tę samodzielność ograniczają. Ruchy rąk mogą być precyzyjne i doskonalić się dzięki temu, że jedna z rąk jest dominująca, druga zaś pomocnicza. Jakość lateralizacji uwarunkowana jest dominacją półkul mózgowych w zakresie kierowania ruchami – lewa półkula steruje ruchami prawej połowy ciała, prawa zaś – lewej połowy. Dzieci mogą być zatem prawostronne lub lewostronne. Już u małych dzieci można określić przewagę czynnościową i ją rozwijać.
W tym okresie następuje również szybki rozwój kośćca, ustalają się pierwsze oznaki krzywizny kręgosłupa oraz następuje wymiana zębów mlecznych na stałe. Równocześnie z rozwojem kośćca rozwija się układ mięśniowy, który na etapie wczesnego przedszkolaka jest jeszcze bardzo słaby, dziecko nie jest wytrzymałe na wysiłek fizyczny, męczy je jednostajna pozycja ciała i dłuższy ruch, dlatego też dzieci w tym wieku charakteryzują się dużą ruchliwością, zmieniając pozycje. Oddech dziecka jest szybki ok. 30 oddechów na minutę, tętno serca jest szybkie i nierównomierne. Dzieci w tym okresie są bardzo wrażliwe na zatrucia pokarmowe oraz na różnego rodzaju infekcje.
BŁĘDY WYCHOWAWCZE WPŁYWAJĄCE NA ROZWÓJ FIZYCZNY DZIECKA!
1 Błąd: Odżywianie dziecka żywnością wysoko przetworzoną, słodyczami oraz napojami słodkimi gazowanymi.
Skutki: Dziecko rozwija się w wolnym tempie, słabe kości, próchnica zębów , bardzo słaba muskulatura, osłabienie organizmu, częste infekcje, nadpobudliwość.
2 Błąd: Nadopiekuńczość- zakaz biegania dziecku, wspinania się, skakania w związku z obawą przed skaleczeniem bądź złamaniem.
Skutki: Mała sprawność ruchowa, zaburzenia równowagi statycznej i dynamicznej.
3 Błąd: Brak wspólnych posiłków przy stole z dzieckiem oraz karmienie dziecka
Skutki: Trudności dziecka z trzymaniem widelca, łyżeczki oraz z jedzeniem posiłków
4 Błąd: Brak cierpliwości, wyręczanie dziecka w czynnościach samoobsługowych,
Skutki: Dziecko nie potrafi wykonać podstawowych czynności samoobsługowych,
5 Błąd: Brak czasu na zabawy manipulacyjno – konstrukcyjne z dzieckiem oraz czynności grafomotoryczne
Skutki: Trudności dziecka z rysowaniem, nauką pisania
6 Błąd: Zmuszanie dzieci do trzymania i posługiwania się prawą rączką
Skutki: Jeśli dziecko jest leworęczne: zaczyna się jąkać, ma problem z pamięcią oraz może wystąpić zaburzenie orientacji przestrzennej
7 Błąd: Brak zwracania uwagi na postawę ciała i tendencję do skrzywienia kręgosłupa
Skutki: Pogłębiające się skrzywienia kręgosłupa, bóle kręgosłupa w dorosłym życiu
8 Błąd: Brak wspierania i nauczania dziecka higieny jamy ustnej
Skutki: Słabe zęby, próchnica
9 Błąd: Brak drzemki dziecka w ciągu dnia
Skutki: Dziecko rozdrażnione, zmęczone, organizm nie jest w stanie się zregenerować.
10 Błąd: Spacer dziecka w wózku, opatulony kocykami, przegrzane pomieszczenia w których znajduje się dziecko.
Skutki: Częste infekcje, słabszy rozwój układu mięśniowego, słabsza motoryka
